[ بلدهء استراباد ] از بابت بلدهء استراباد كه از بناهاى قديم است يك دفعه در عهد يزيد ابن مهلب بنى عباسى و يك دفعه در وزارت اميركبير ميرزا تقى خان ، به اهتمام محمد وليخان بيگلربيگى استراباد ، تعمير شد . دور قلعه‌اش سه ربع فرسخ مىشود . سى و چهار برج و چهار دروازه دارد كه تردد مىنمايند ، باز مىباشد . شرقى دروازهء بسطام ، جنوبى دروازهء چهل‌دختر ، غربيه دروازهء مازندران [ و ] شمالى دروازهء سبز [ ه ] مشهد [ است ] . و بزرگى قلعهء استراباد از شهر سارى زيادتر است ليكن خرابه بسيار دارد . و سبزى كار [ ى ] و باغ [ و ] بستان ، همه در ميان شهر است . و يك - هزار و سيصد و پنجاه خانه‌وارند . كه خانه‌ها سفالپوش از خشت خام است . قليل از خانه‌هاى بربريها ، گالىپوشى است . [ استراباد ] سه محله دارد محلهء اول نعلبدان [ كه ] بابلوچ و حاجىلر ، پانصد خانه [ وارند ] . محلهء دويم سبزه‌مشهد كه آبادى دارد [ و ] سيصد و پنجاه خانه [ وارند ] . محلهء سيم ميدان [ كه ] با قاجار و سادات ، پانصد خانه [ وارند ] . و عمارات آقا محمد خان از آجر پخته مىباشد . جميعا خرابه است . و توپخانه كلا مخروبه مىباشد . و كوچه‌هاى استراباد سنگ‌فرش و آب [ در